Akcje

Co to jest?

Akcje są to papiery wartościowe reprezentujące część kapitału zakładowego spółki akcyjnej. Akcje są emitowane przez spółkę akcyjną na giełdzie.
Własność akcji jest formalnym dowodem potwierdzającym uczestnictwo posiadacza (akcjonariusza) w spółce akcyjnej.
Własność akcji daje akcjonariuszowi prawo:

  • majątkowe (prawo do dywidendy, udział w majątku spółki po jej likwidacji)
  • korporacyjne (prawo poboru, prawo do głosu na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy).

Rodzaje akcji:

  • Akcje imienne – z których uprawnienia przysługują osobie wskazanej w dokumencie akcji. Akcje te związane są z konkretną osobą wymienioną w dokumencie akcji z imienia i nazwiska – w przypadku osób fizycznych, bądź nazwy (firmy) – w przypadku osób prawnych;
  • Akcje na okaziciela – z których uprawnienia do wykonania wynikających z nich praw przysługują każdemu posiadaczowi akcji.
  • Akcje zwykłe – akcje dające prawo do jednego głosu na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy.
  • Akcje uprzywilejowane – akcje, których uprzywilejowanie może dotyczyć zarówno praw majątkowych wynikających z akcji (np. dywidendy) jak i praw niemajątkowych (np. prawo głosu). Dla spółek nie publicznych, akcje uprzywilejowane dają prawo do dwóch głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy.
  • Akcje nieme – akcje, z których akcjonariuszowi nie przysługuje prawo głosu, w zamian za to posiadacz jest uprzywilejowany co do wysokości dywidendy i pierwszeństwa jej wypłaty.
  • Akcje aportowe – akcje pokryte wkładem niepieniężnym, muszą być akcjami imiennymi
  • Akcje gotówkowe – akcje pokryte w formie pieniężnej, mogą być akcjami imiennymi lub na okaziciela
  • Akcje założycielskie – mogą być wydawane w celu wynagrodzenia usług świadczonych przez założyciela biura spółki.

Charakterystyka akcji:

  • Do powstania akcji dochodzi z chwilą wpisu spółki do rejestru lub rejestracji podwyższenia kapitału (i od tego momentu spółka może wydawać je akcjonariuszom).
  • Akcje są emitowane przez spółkę. Pierwsza seria jest emitowana przy jej założeniu, natomiast następne wiążą się już z podwyższeniem kapitału zakładowego.
  • Akcje o równej wartości nominalnej (nie niższej niż 1 grosz) składają się na kapitał akcyjny spółki. Założyciele spółki dokonują wpłat na akcje w celu pokrycia kapitału spółki.
  • Oprócz wartości nominalnej istnieje także cena emisyjna (cena po której spółka zbywa akcje na rynku pierwotnym), która może być wyższa niż wartość nominalna akcji. Cena emisyjna jest głównie odzwierciedleniem popytu rynków finansowych na dany papier wartościowy. Różnica ze sprzedaży pomiędzy wartością nominalną a uzyskaną ceną emisyjną jest przeznaczana na kapitał zapasowy.
  • Akcje kupowane i sprzedawane na giełdzie wyceniane są przez inwestorów według wartości rynkowej, która odzwierciedla aktualny popyt i podaż na dane akcje. Cena rynkowa może różnić się od ceny emisyjnej jak również od ceny nominalnej. Zdarzają się także przypadki, gdy wartość rynkowa akcji niektórych spółek, może być nawet i niższa niż cena nominalna.
  • Akcje są niepodzielne. Mogą być wydawane w odcinkach zbiorowych obejmujących większą liczbę akcji.
  • Akcje mogą być przedmiotem współwłasności, wtedy współuprawnieni z akcji wykonują swoje prawa w spółce przez wspólnego przedstawiciela, a za świadczenia związane z akcją odpowiadają solidarnie. Jeżeli współuprawnieni nie wskazali swojego przedstawiciela, oświadczenia spółki mogą być dokonywane wobec któregokolwiek z nich.

Ryzyka:

Z inwestowaniem w akcje związane są następujące ryzyka:

  • ryzyko przyszłego kształtowania się kursu - brak pewności, co do kierunku kształtowania się ceny instrumentu finansowego w przyszłości potencjalnie skutkujący stratą części lub całości zainwestowanego kapitału,
  • ryzyko zmienności - kurs rynkowy może podlegać znaczącym wahaniom, powodująć istotną fluktuację wartości zainwestowanego kapitału,
  • ryzyko płynności instrumentu finansowego - polega na braku możliwości kupna lub sprzedaży instrumentu finansowego bez znacznego wpływu na jego cenę,
  • ryzyko zawieszenia obrotu lub wykluczenia instrumentu finansowego z obrotu - na podwyższenie ryzyka inwestycyjnego wpływa również możliwość zawieszenia  notowań, wycofania lub wykluczenia instrumentów finansowych z obrotu na danym rynku. Taka sytuacja w znaczący sposób może wpłynąć na rynkową wycenę instrumentów finansowych,
  • ryzyko związane z sytuacją makroekonomiczną i międzynarodową rynku - związane z tendencjami zachodzącymi w innych sehmentach rynku finansowego (m.in. whania kursów walutowych, zmiany stóp procentowych, inflacja). W praktyce precyzyjna prognoza wpływu ryzyk na kształtowanie się kursu instrumentu finansowego i jego wyeliminowanie nie jest możliwe, co należy brać pod uwagę przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych,
  • ryzyko zarządzania - zachodzi w sytuacji nieprawidłowego zarządzania podmiotem, co ma wpływ na wartość wyemitowanych przez niego instrumentów finansowych,'
  • ryzyko operacyjne - związane jest z możliwością stosowania przez społkę nieodpowiednich lub wadliwych systemów, w tym błędów popełnianych przez człowieka, awarii technicznych oraz zdarzeń zewnętrznych mogących mieć wpływ na wynik finansowy, a tym samym na rynkową wycenę wyemitowanych przez nią instrumentów finansowych,
  • ryzyko finansowe - spowodowane faktem, że emitent w celu finansowania projektów inwestycyjnych wykorzystuje częściowo kapitał obcy. Niekorzystne działanie efektu dźwigni finansowej wystęuje wtedy, gdy udział kapitału obcego w kapitale emitenta jest zbyt duży i emitent nie jest w stanie dotrzymać warunków zobowiązań. Ma to wpływ na wycenę wyemitowanych instrumentów finansowych,
  • ryzyko przymusowego wykupu - polega na konieczności bezwarunkowego zbycia posiadanych instrumentów finansowych,
  • ryzyko walutowe - w przypadku instrumentów finansowych nabywanych na rynkach zagranicznych lub denominowanych w walutach obcych dodatkowym elementem niepewności jest ryzyko kształtowania się kursów walut obcych w stosunku do waluty polskiej, powodujące że inwestycja w te instrumenty może mieć efekt odmienny od założonego,
  • ryzyko regulacyjne kraju inwestowania - związane z odmiennymi uregulowaniami prawnymi i podatkowymi obowiązującymi na rynkach zagranicznych, na którychdokonywana jest inwestycja w instrumenty finansowe. W szczególności należy mieć na względzie ryzyka związane ze sposobem przechowywania zagranicznych instrumentów finansowych,
  • ryzyko regulacyjne kraju emitenta - związane z odmiennymi uregulowaniami prawnymi i podatkowymi obowiązującymi w kraju emitenta instrumentu finansowego,
  • w przypadku usługi krótkiej sprzedaży:
    •  korzystanie z usługi krótkiej sprzedaży wiąże się z koniecznością wniesienia zabezpieczenia, którego wartość uzależniona jest od wartości zajętej krótkiej pozycji. W związku z codzienną aktualizacją wartości zarówno tego zabezpieczenia jak i wartości zajmowanej krótkiej pozycji, będzie konieczne usupełnienie zabezpieczenia, jeżeli trend rynkowy będzie niezgodny z oczekiwaniem inwestora,
    • ryzyko konieczności zamknięcia pozycji krótkiej w terminie określonym administracyjnie regulacjami firmy inwestycyjnej,
    • okoliczności te mogą sprawić, że zamknięcie pozycji może nastąpiś w niesprzyjających warunkach rynkowych, przy czym ryzyko związane ze zmianą kursu akcji (w przypadku krótkiej sprzedaży) jest nieograniczone i strata inwestora potencjalnie może przekroczyć wartość inwestycji, ponieważ wzrost kursu akcji jest nieograniczony, inwestor może być zmuszony do zamknięcia pozycji (odkupu) po cenie wyższej od ceny, po której została dokonana transakcja krótkiej sprzedaży (otwarcie pozycji). 
  •  w przypadku zawarcia umowy pożyczki papierów wartościowych:  
  • ryzyko konieczności zwrotu papierów wartościwoych w terminie narzuconym przez pożyczkodawcę (w przypadku złożenia przez pożyczkodawcą żądania zwrotu pożyczonych papierów wartościowych),
  • ryzyko kosztów pożyczki papierów wartościowych i cih zmiany,
  • ryzyka związane z krótką sprzedażą, w przypadku zbycia pożyczonych papierów wartościwoych. 

 


 

Przykład:

W sytuacji, gdy spółka akcyjna wyemitowała 1 mln akcji, akcjonariusz, który zakupi 50 tys. akcji, będzie posiadał 5% udział we własności spółki.



Prawa przysługujące z akcji

Prawa i obowiązki wynikające z akcji są jednakowe, przy czym statut spółki może przyznać niektórym akcjom dodatkowe prawa albo przypisać do nich określone obowiązki (tzw. akcje uprzywilejowane).
Prawa przysługujące akcjonariuszowi można podzielić na majątkowe i niemajątkowe (tzw. korporacyjne). Prawa te, co do zasady, są równe.
Możliwe jest jednak, aby na podstawie statutu spółki niektórym akcjom przypisano uprawnienia w szerszym zakresie albo przypisano do nich określone obowiązki.

Prawa majątkowe:

  • Prawo do dywidendy jest prawem majątkowym akcjonariuszy uprawniającym do udziału w zysku spółki przeznaczonym do podziału. Ani statut, ani uchwała zgromadzenia akcjonariuszy nie może pozbawić akcjonariusza tego prawa;
  • Prawo do udziału w podziale majątku - spółki w przypadku jej likwidacji. Akcjonariusz nie może zostać pozbawiony tego prawa przez statut ani uchwałę.
  • Prawo poboru akcji nowej emisji - kodeks spółek handlowych przyznaje dotychczasowym akcjonariuszom spółki prawo do objęcia akcji nowej emisji w przypadku podwyższenia kapitału przez spółkę. Prawo to może być w interesie spółki ograniczone lub wyłączone.

Prawa korporacyjne (organizacyjne):

  • Prawo głosu - prawo realizowane głównie przez uczestnictwo w zgromadzeniu akcjonariuszy.
  • Bierne prawo głosu – jest to możliwość sprawowania funkcji członka różnych organów spółki, np. zarządu czy rady nadzorczej;
  • Prawo do uczestnictwa w walnym zgromadzeniu - akcjonariusz nie może być pozbawiony tego prawa;
  • Prawo zaskarżania uchwał walnego zgromadzenia - przysługuje ono akcjonariuszowi w przypadku podjęcia uchwały sprzecznej ze statutem bądź dobrymi obyczajami, godzącej w interes spółki albo mającej na celu pokrzywdzenie akcjonariusza oraz w przypadku uchwały sprzecznej z prawem. Ze skargą może wystąpić: o akcjonariusz, który głosował przeciwko uchwale, a po jej podjęciu zażądał zaprotokołowania sprzeciwu (nie dotyczy to akcjonariusza akcji niemej), akcjonariusz bezzasadnie niedopuszczony do udziału w walnym zgromadzeniu, akcjonariusz, który nie był obecny na walnym zgromadzeniu, jeżeli walne zgromadzenie zostało wadliwie zwołane albo jeżeli na walnym zgromadzeniu została podjęta uchwała w sprawie nie objętej porządkiem obrad;
  • Prawo żądania udzielenia informacji - na walnym zgromadzeniu i poza nim, nie później jednak niż w ciągu dwóch tygodni od jego zakończenia;
  • Prawo wystąpienia z powództwem - związane z naprawieniem szkody wyrządzonej spółce, jeżeli spółka nie wytoczy powództwa o naprawienie wyrządzonej jej szkody w terminie roku od dnia ujawnienia czynu wyrządzającego szkodę.

Operacje na akcjach

Zgodnie z regulaminem Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych, najczęściej spotykanymi operacjami są m.in.:

  • Split akcji (podział)
    Polega na zwiększeniu liczby papierów wartościowych wraz ze zmniejszeniem wartości nominalnej akcji bez obniżenia kapitału akcyjnego.
  • Scalenie akcji (resplit - połączenie)
    Polega na zmniejszeniu liczby papierów wartościowych wraz ze zwiększeniem wartości nominalnej akcji bez zmiany wartości kapitału akcyjnego.
  • Umorzenie akcji
    Umorzenie akcji dokonywane jest poprzez likwidację akcji wraz z wygaśnięciem praw udziałowych związanych z umarzaną akcją. Razem z umorzeniem akcji dokonywane jest obniżenie wartości kapitału zakładowego.

 

Przykład:

Split akcji (podział)

Spółka planuje dokonać split akcji (podział) w stosunku 1 na 10.

Przed splitem:
Wartość nominalna – 1,00 zł
Liczba akcji – 1 000 000 sztuk

Po splicie:
Wartość nominalna – 0,10 zł
Liczba akcji – 10 000 000 sztuk


 

Przykład:

Scalenie akcji (resplit - połączenie)

Spółka planuje dokonać scalenia akcji (połączenie) w stosunku 100 na 1.

Przed scaleniem:
Wartość nominalna – 0,01 zł
Liczba akcji – 1 000 000 000 sztuk

Po scaleniu:
Wartość nominalna – 1,00 zł
Liczba akcji – 10 000 000 sztuk


 

Prawo do dywidendy

Prawo do dywidendy jest prawem majątkowym akcjonariuszy uprawniającym do udziału w zysku spółki.
Poprzez uchwały Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy, zysk spółki może zostać podzielony na zysk zatrzymany i na zysk podzielony tzw. dywidendę.
Zmniejszenie zysku zatrzymanego, zwiększa dywidendę, która stanowi dochód bieżący dla akcjonariuszy.
Zatem dla wielu inwestorów, korzystniejsze byłoby zwiększanie przez spółkę części zysku przeznaczonego na wypłatę dywidendy, kosztem zmniejszenia zysku zatrzymanego, który mógłby zostać przeznaczony przez przedsiębiorstwo na nowe inwestycje przynoszące większe korzyści finansowe w przyszłości.



Przykład:

Spółka wyemitowała 5 mln akcji, które znajdują się w obrocie giełdowym. W ostatnim roku spółka osiągnęła 10 mln zł zysku netto. WZA podjęło decyzję o podziale zysku, gdzie 50% zostanie wypłacone akcjonariuszom w postaci dywidendy, a drugie 50%, przeznaczone na rozwój spółki. W związku z powyższym, na jedną akcję przypadnie 1 zł dywidendy.



Aby akcjonariusz mógł skorzystać z prawa do dywidendy wymagane jest aby posiadał akcje w tzw. dniu ustalenia prawa do dywidendy.
Dniem ustalenia prawa jest ostatni dzień sesji giełdowej, na której rozliczona zostanie transakcja nabycia akcji. Zatem, aby posiadać uprawnienia do dywidendy, należy nabyć akcje na co najmniej 2 dni sesyjne przed dniem ustalenia prawa do dywidendy.

Po ostatnim dniu, w którym można nabyć akcje uprawniające do dywidendy, kurs odniesienia akcji tj. ostatni kurs zamknięcia skorygowany zostaje o wartość dywidendy, czyli kurs akcji pomniejszony zostaje o ustaloną przez WZA wartość dywidendy.
W dniu D+1 akcje można sprzedać, zachowując prawo do dywidendy.



Przykład:

Dniem ustalenia prawa do dywidendy jest dzień 22.11.2010 (poniedziałek)

17.11.2010
Środa

18.11.2010
Czwartek

19.11.2010
Piątek

20.11.2010
Sobota

21.11.2010
Niedziela

22.11.2010
Poniedziałek

 

 Ostatni dzień, w którym można nabyć akcje uprawniające do dywidendy



D

Pomniejszenie kursu akcji o wartość dywidendy





D+1
 

 

 

 Dzień ustalenia prawa do dywidendy 





D+2


Pomimo dokonanej korekty kursu akcji o wartość dywidendy, należy zaznaczyć, że aktywa inwestora, nie zmienią się ponieważ, zmniejszona cena akcji uzupełniona zostanie o wypłaconą w przyszłości przez spółkę dywidendę.


Prawo poboru

  • Prawem poboru akcji nazywamy przywilej pierwszeństwa przy zakupie nowych akcji spółki przez jej dotychczasowych akcjonariuszy proporcjonalnie do liczby akcji już posiadanych.
  • W zależności od wielkości nowej emisji w stosunku do już zarejestrowanej liczby akcji, ustalany jest tzw. parytet, informujący, ile nowych akcji można nabyć będąc posiadaczem jednej akcji starej emisji.
  • Prawo to jest o tyle istotne, że w przypadku objęcia takiej emisji przez nowy krąg akcjonariuszy nastąpiłoby tzw. rozwodnienie kapitału, czyli procentowe zmniejszenie udziału dotychczasowych akcjonariuszy w stosunku do całkowitej sumy kapitału akcyjnego.
  • U akcjonariuszy, którzy posiadali akcje starej emisji w dniu ustalenia prawa poboru, zostanie zapisany na rachunkach inwestycyjnych nowy instrument – prawo poboru.
  • Zapisy na akcje z wykorzystaniem prawa poboru mogą być przyjmowane w formie zapisów podstawowych (I termin przyjmowania zapisów) proporcjonalnie do liczby posiadanych praw poboru i zapisów dodatkowych (II termin przyjmowania zapisów).
  • Uprawnionymi do złożenia zapisów dodatkowych są akcjonariusze, którzy w dniu ustalenia prawa poboru byli akcjonariuszami spółki.
  • Uprawniony do zapisu dodatkowego może złożyć zapis na dowolna liczbę akcji nowej emisji (w zapisach dodatkowych nie obowiązuje zasada proporcjonalności) jednak nie większą niż liczba emitowanych (dostępnych do objęcia w II terminie prawa poboru) akcji bez względu na liczbę posiadanych praw poboru w momencie składania zapisu.
  • Zapisy dodatkowe mogą zostać zredukowane.
  • U akcjonariuszy, którzy dokonali zapisu na akcje nowej emisji, prawa poboru zostają zamienione na prawa do akcji nowej emisji (PNE).
  • Prawa do akcji nowej emisji (PNE) notowane na giełdzie są jako Prawa Do Akcji (PDA)

Skrócone zasady notowania prawa poboru

  • Prawa poboru mogą być notowane odpowiednio na rynku, na którym notowane są akcje spółki począwszy od sesji giełdowej przypadającej następnego dnia sesyjnego po dniu podania przez emitenta do publicznej wiadomości ceny emisyjnej akcji nowej emisji, nie wcześniej jednak niż następnego dnia sesyjnego po dniu ustalenia prawa poboru.
  • Notowanie praw poboru ma miejsce, o ile okres ich notowania wynosił będzie minimum 1 dzień sesyjny.
  • Prawa poboru są notowane na giełdzie po raz ostatni na sesji giełdowej odbywającej się trzeciego dnia sesyjnego przed dniem zakończenia przyjmowania zapisów na akcje.
  • Terminy notowania praw poboru podawane są do publicznej wiadomości przez Zarząd Giełdy.

Ryzyka

Z prawami poboru związana jest część ryzyk opisanych wcześniej w odniesieniu do akcji, tj.;

  • ryzyko przyszłego kształtowania się kursu,
  • ryzyko zmienności,
  • ryzyko płynności instrumentu finansowego,
  • ryzyko walutowe,
  • ryzyko regulacyjne kraju inwestowania,
  • ryzyko niedojścia emisji do skutku,
  • ryzyko wygaśnięcia przyznanego prawa poboru, co skutkuje utratą potencjalnych korzyści ze sprzedaży lub wykonania prawa poboru.

Z inwestowaniem w prawa poboru związane jest również:

  • ryzyko ceny emisyjnej - cena emisyjna może zostać ustalona po dniu przyznania prawa poboru, co uniemożliwia oszacowanie wartości prawa poboruw dniu jego nabycia,
  • ryzyko wygaśnięcia prawa poboru - w przypadku niewykonania prawa poboru w ustalonym terminie, prawo poboru wygasa, co skutkuje stratą całości zainwestowanych w prawa poboru środków. 

Teoretyczna wartość Prawa Poboru

Kursem odniesienia dla akcji notowanych po odcięciu praw poboru, jest ich ostatni kurs zamknięcia skorygowany (pomniejszony) o teoretyczną wartość prawa poboru (o ile kurs akcji był wyższy od ceny emisyjnej nowych akcji), ustaloną zgodnie z formułą:

 VT = (PR – PE)/(S + 1)

gdzie:
VT – wartość teoretyczna prawa poboru
PR – cena rynkowa akcji starej emisji
PE – cena emisyjna akcji nowej emisji
S – liczba praw poboru uprawniająca do objęcia 1 akcji nowej emisji

W przypadku gdy cena emisyjna akcji nowej emisji jest wyższa lub równa ostatniemu kursowi zamknięcia akcji tego emitenta, kurs odniesienia dla prawa poboru wynosi 0,01 jednostki waluty notowania.


 

Przykład:

Spółka ZZZ wyemitowała 5 mln akcji starej emisji. Aktualnie akcje notowane są po 5 zł. Dodatkowo przedsiębiorstwo planuje podwyższyć kapitał poprzez nową emisję 1 mln nowych akcji, po cenie emisyjnej 2 zł.
W związku z powyższym na jedną akcję nowej emisji przypada pięć akcji starej emisji, czyli 5 praw poboru będzie uprawniało do zapisania się na 1 akcję nowej emisji.

Zgodnie z formułą, teoretyczna wartość prawa poboru wynosi:

VT = (5 – 2)/(5 + 1) = 0,50 zł

czyli 5 praw poboru będzie miało wartość 2,50 zł. Zatem pomimo odjęcia teoretycznej wartości praw poboru od kursu akcji, inwestor nie straci, ponieważ, w przypadku notowania praw poboru na rynku giełdowym, mógłby je sprzedać po teoretycznej wartości, czyli po 0,50 zł


 

Przykład:

Spółka YYY wyemitowała 5 mln akcji starej emisji. Aktualnie akcje notowane są po 5 zł.
Dodatkowo przedsiębiorstwo planuje podwyższyć kapitał poprzez nową emisję 25 mln nowych akcji, po cenie emisyjnej 2 zł.
W związku z powyższym na pięć akcji nowej emisji przypada jedna akcja starej emisji, czyli 1 prawo poboru będzie uprawniało do zapisania się na 5 akcji nowej emisji.

Zgodnie z formułą, teoretyczna wartość prawa poboru wynosi:

VT = (5 – 2)/(1/5 + 1) = 2,50 zł

czyli 1 prawo poboru będzie miało wartość 2,50 zł. Zatem pomimo odjęcia teoretycznej wartości praw poboru od kursu akcji, inwestor nie straci, ponieważ, w przypadku notowania praw poboru na rynku giełdowym, mógłby je sprzedać po teoretycznej wartości, czyli po 2,50 zł


 

Obrót prawami poboru wyklucza przyjmowanie i realizowanie zleceń:

  • PKC
  • PCR

Pozostałe informacje:

  • Jednostka transakcyjna: 1 prawo poboru
  • Ograniczenia wahań kursów: 100% licząc od kursu odniesienia
  • System notowań: analogiczny w stosunku do akcji, których dotyczą prawa poboru

Ostatnim dniem uprawniającym do nabycia na sesji giełdowej akcji, z których przysługuje prawo poboru (akcji "z prawem poboru"), jest dzień przypadający:

  • w dniu sesji giełdowej, dla której termin rozliczenia transakcji na niej zawartych przypada w dniu ustalenia prawa poboru, jeżeli dzień ustalenia prawa poboru przypada w dniu rozliczeniowym w rozumieniu przepisów Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych S.A., albo
  • w dniu sesji giełdowej, dla której termin rozliczenia transakcji na niej zawartych przypada w dniu rozliczeniowym poprzedzającym dzień ustalenia prawa poboru, jeżeli dzień ustalenia prawa poboru nie przypada w dniu rozliczeniowym w rozumieniu przepisów Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych S.A. W dniu D+1 akcje można sprzedać, zachowując prawo poboru.

 

Przykład:

Dniem ustalenia prawa do dywidendy jest dzień 29.11.2010 (poniedziałek)

24.11.2010
Środa

25.11.2010
Czwartek

26.11.2010
Piątek

27.11.2010
Sobota

28.11.2010
Niedziela

29.11.2010
Poniedziałek

 

  Ostatni dzień, w którym można nabyć akcje uprawniające do prawa poboru

D

Pomniejszenie kursu akcji o teoretyczną wartość prawa poboru

 

D+1

 

 

 Dzień ustalenia prawa poboru





D+2


 


 

Ważne!!!

  • Niezłożenie zapisu z wykorzystaniem prawa poboru skutkuje wygaśnięciem prawa do nabycia akcji nowej emisji.
  • Inwestorzy, którzy nabyli prawa poboru notowane na rynku giełdowym i w ostatnim dniu zapisów podstawowych nie dokonali zapisu na akcje nowej emisji, poniosą stratę środków zainwestowanych w nabycie praw poboru.

Prawo Do Akcji (PDA)

  • Instrument finansowy umożliwiający dokonanie sprzedaży akcji nowej emisji przed ich faktycznym wprowadzeniem do obrotu giełdowego.
  • Dzięki dopuszczaniu PDA do obrotu giełdowego zmniejsza się ryzyko braku płynności, wynikające z czasu pomiędzy złożeniem zapisu i opłaceniem akcji i zarejestrowaniem akcji przez właściwy sąd rejestrowy.
  • Obrót prawami do nowych akcji podlega takim samym regułom jak obrót akcjami.
  • Jeżeli ktoś chce sprzedać zapisane na rachunku papierów wartościowych prawa do akcji, musi złożyć zlecenie w biurze maklerskim według takich samych zasad jak w przypadku akcji.
  • Prawa do akcji notowane są w tym samym systemie notowań, w którym notowane będą akcje danej spółki (lub na którym spółka już jest notowana).
  • Rozliczenie zawartej transakcji przeprowadza Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych.

Ryzyka

Z inwestowaniem w PDA związana jest większość ryzyk opisanych wcześniej w odniesieniu do akcji,tj.:

  • ryzyko przyszłego kształtowania się kursu,
  • ryzyko zmienności,
  • ryzyko płynności instrumentu finansowego,
  • ryzyko zawieszenia obrotu lub wykluczenia instrumentu finansowego z obrotu,
  • ryzyko związane z sytuacją makroekonomiczną i międzynarodową kraju,
  • ryzyko zarządzania,
  • ryzyko operacyjne,
  • ryzyko finansowe,
  • ryzyko walutowe,
  • ryzyko regulacyjne kraju inwestowania,
  • ryzyko regulacyjne kraju emitenta.

Z inwestowaniem w PDA związane jest również:

  • ryzyko niedojścia emisji do skutku - niedojście do skutku emisji akcji może nastąpić z różnych powodów, np. niezgłoszenia przez zarząd emitenta do sądu rejestrowego wniosku o zarejestrowanie podwyższenia kapitału zakładowego, w terminie przeiwdzianym prawem lub uprawomocnienia się postanowienia sądu rejestrowego odmawiającego zarejestrowania podwyższenia kapitału zakładowego w drodze emisji akcji co może skutkować stratą całości zainwestowanych w PDA środków. W takiej sytuacji, właściciele PDA otrzymają zwrot kwot stanowiący iloczyn posiadanych PDA oraz Ceny Emisyjnej Akcji, bez jakichkolwiek odszkodowań lub odsetek. Inwestorzy nabywający PDA na rynku regulowanym powinni wziąć pod uwagę ryzyko poniesienia straty w razie nabycia PDA po cenie wyższej od ceny Emisyjnej Akcji.

Czy wiesz że?

  • Pierwsza akcja w Polsce

    Pierwsza akcja w Polsce

    Jedną z pierwszych akcji wyemitowanych na ziemiach polskich była akcja dywidendowa Kompanii Manufaktur Wełnianych wydana w Warszawie w czerwcu 1768 roku.
    Wyemitowanych zostało 120 akcji, a każda z akcji miała nominał równy 360 czerwonych złotych.